Công đoàn tham gia xây dựng quan hệ lao động hài hòa, ổn định và tiến bộ trong các DN

24/09/2018 - 09:56
Cty Thanh Lễ tổ chức Hội nghị NLĐ (ảnh tư liệu)
 
Trong những năm qua, với đặc điểm là tỉnh phát triển công nghiệp cùng với sự vận hành hiệu quả của hệ thống chính trị, nền hành chính công thể hiện rõ nét tính phục vụ, Bình Dương tiếp tục là một trong những địa phương dẫn đầu cả nước về thu hút đầu tư trong và ngoài nước, số lượng doanh nghiệp liên tục tăng nhanh. Toàn tỉnh hiện có 29 khu công nghiệp và 12 cụm công nghiệp, thu hút trên 32.000 doanh nghiệp (DN) vốn đầu tư trong nước và 3.100 dự án có vốn đầu tư nước ngoài với trên 1,2 triệu lao động (chiếm hơn 50% dân số của tỉnh), chủ yếu làm việc trong các DN, lao động nữ chiếm khoảng 56%, lao động đến từ các tỉnh, thành khác chiếm trên 80%. Hiện nay LĐLĐ tỉnh Bình Dương đang quản lý, chỉ đạo trực tiếp 3.362 CĐCS, với trên 713 ngàn đoàn viên công đoàn (ĐVCĐ), đứng thứ hai cả nước về số lượng ĐV, trong đó có trên 77% số lượng CĐCS, trên 91% số lượng ĐV ở khu vực DN ngoài Nhà nước. 
Với đặc điểm là tỉnh có số lượng CNLĐ công nghiệp, dịch vụ chiếm đại đa số cơ cấu lao động trong tỉnh, tình hình quan hệ lao động (QHLĐ) trong các DN tốt hay xấu ảnh hưởng trực tiếp đến đời sống xã hội, tác động lớn đến thu hút đầu tư và phát triển kinh tế- xã hội của tỉnh. Vì vậy LĐLĐ tỉnh Bình Dương luôn xác định xây dựng QHLĐ hài hòa, ổn định và tiến bộ tại DN là nhiệm vụ quan trọng hàng đầu.
 
 
Trong những năm qua, thực hiện Chỉ thị 22-CT/TW ngày 05/6/2008; Kết luận số 96-KL/TW ngày 07/4/2014 của Ban Bí thư Trung ương Đảng (Khóa XI) tiếp tục thực hiện Chỉ thị 22-CT/TW về tăng cường sự lãnh đạo chỉ đạo xây dựng QHLĐ, hài hòa, ổn định và tiến bộ trong DN; Kế hoạch số 1233/KH-TLĐ ngày 17/7/2008; Kế hoạch số 71/KH-TLĐ ngày 16/12/2014 chỉ đạo các cấp công đoàn thực hiện. LĐLĐ tỉnh Bình Dương đã tập trung nhiều giải pháp xây dựng và nâng cao năng lực cho NLĐ và CĐCS tại DN trên nhiều mặt công tác CĐ: 
Một là, đẩy mạnh phát triển ĐV, thành lập và xây dựng CĐCS vững mạnh trong DN: Các cấp CĐ trong tỉnh với nhiều cách làm mới sáng tạo, hiệu quả, trọng tâm là phát triển ĐV, thành lập CĐCS ở các DN có từ 30 lao động trở lên, kết quả trong nhiệm kỳ đã kết nạp gần 200.000 ĐV, vượt 69,2% nhiệm kỳ, thành lập CĐCS ở các DN có từ 30 lao động trở lên đạt 95%. Đây vừa là giải pháp nền tảng với mục tiêu thu hút ngày càng nhiều NLĐ vào tổ chức CĐ và tham gia các hoạt động CĐ vừa đảm bảo điều kiện để xây dựng sức mạnh tập thể của tổ chức đại diện của NLĐ tại DN. Trong đó, ngay từ khi thành lập đã thực hiện lấy ý kiến giới thiệu trực tiếp của NLĐ bằng phiếu kín, đã đảm bảo lựa chọn được các đại diện tham gia ban chấp hành thực sự sát với ĐV và NLĐ như tổ trưởng sản xuất, tổ trưởng CĐ. Đồng thời tiến hành đào tạo, bồi dưỡng về nhận thức và kỹ năng công tác CĐ ngay, trong đó chú trọng tập huấn, bồi dưỡng cho tổ trưởng CĐ các nội dung về thương lượng tập thể, đối thoại…  
Hai là, đổi mới công tác tuyên truyền, giáo dục trong CNLĐ, tập trung tuyên truyền nâng cao nhận thức cho NLĐ về chủ trương, đường lối của Đảng, chính sách pháp luật của Nhà nước. Trong đó, chú trọng tuyên truyền các quyền và nghĩa vụ của NLĐ, vai trò của tổ chức CĐ trong QHLĐ. Công tác tuyên truyền, vận động, giáo dục đoàn viên và NLĐ được triển khai thực hiện bằng nhiều hình thức đa dạng, phong phú, có trọng tâm, trọng điểm và tập trung vào đối tượng NLĐ ở các DN. Xây dựng chuyên trang QHLĐ trên Tạp chí Lao động Bình Dương, thiết lập các câu lạc bộ, nhóm trên các trang mạng xã hội , thành lập các mô hình câu lạc bộ cán bộ cán bộ CĐ, ĐV nòng cốt, đội thanh niên xung kích tự quản nhằm kịp thời nắm bắt thông tin, tình hình QHLĐ tại các doanh nghiệp và định hướng tuyên truyền cho CNLĐ. Đẩy mạnh hoạt động tư vấn pháp luật cho cán bộ CĐ và CNLĐ. Xây dựng mô hình cộng tác viên là các luật sư để tư vấn và bảo vệ quyền lợi cho NLĐ. Các hoạt động này đã góp phần nâng cao nhận thức cũng như ý thức pháp luật của NLĐ trong QHLĐ.
Ba là, thực hiện tốt quy chế dân chủ ở cơ sở, thỏa ước lao động tập thể và thường xuyên tổ chức đối thoại, tăng cường thông tin 2 chiều giữa BCH CĐCS với NSDLĐ nhằm kịp thời giải quyết những vấn đề bức xúc của NLĐ tại nơi làm việc:
 Thông qua việc tổ chức thực hiện tốt các quy chế dân chủ tại nơi làm việc, thiết lập cơ chế thông tin nhanh thông qua tổ trưởng CĐ, các ứng dụng của mạng xã hội đã giúp ban chấp hành CĐCS kịp thời nắm bắt được tâm tư, nguyện vọng của ĐV và NLĐ, chọn lọc những vấn đề chung nhất, bức xúc nhất để đối thoại, thương lượng với NSDLĐ giải quyết. Thông qua việc thực hiện quy chế dân chủ ở cơ sở, NLĐ đã trực tiếp tham gia bàn bạc, quyết định những vấn đề liên quan đến quyền, nghĩa vụ của NLĐ, nhiều vấn đề bức xúc của NLĐ được giải quyết kịp thời, những khó khăn của DN được NLĐ chia sẻ … Tập trung thực hiện nhiệm vụ đại diện của CĐCS thông qua thương lượng, ký kết và thực hiện thỏa ước lao động tập thể trong các DN. Nội dung thỏa ước tập trung vào những cam kết thiết thực có lợi hơn cho NLĐ về tiền lương, tiền thưởng, bảo đảm việc làm, nâng cao kỹ năng nghề nghiệp, bữa ăn ca...  Các nội dung này đã góp phần quan trọng giúp QHLĐ diễn ra bình thường, mọi vấn đề nếu có phát sinh đều được hai bên thỏa thuận, hợp tác cùng giải quyết, hạn chế các mâu thuẫn, xung đột về lợi ích dẫn đến tranh chấp lao động, các chính sách của DN minh bạch, các cam kết của hai bền đều được thực hiện nghiêm túc, điều kiện lao động an toàn, chuẩn mực, môi trường làm việc thoải mái, thân thiện, chuyên nghiệp, ứng xử có văn hoá.. qua đó đã góp phần tăng năng suất lao động, vai trò của CĐ trong xây dựng QHLĐ được khẳng định, tình hình QHLĐ tại nhiều DN được cải thiện rõ rệt.
Bốn là, tổ chức có hiệu quả các phong trào thi đua yêu nước, trong đó đặc biệt chú trọng phong trào thi đua “Lao động giỏi, lao động sáng tạo” nhằm nâng cao năng suất, chất lượng, hiệu quả trong lao động, sản xuất: CĐ các cấp thường xuyên tổ chức, phát động và thực hiện có hiệu quả các phong trào thi đua trong các DN, trọng tâm là phong trào thi đua “Lao động giỏi, lao động sáng tạo” nhằm phát huy sáng kiến, nâng cao năng suất, chất lượng trong lao động sản xuất, góp phần tăng thu nhập, đời sống của NLĐ và sự phát triển của DN. Khi NLĐ làm việc năng suất, chất lượng cao thì việc đề xuất thương lượng các chính sách, phúc lợi đối với NLĐ cũng thuận lợi hơn. Để động viên NLĐ, tổ chức CĐ đã đề xuất,  phối hợp với chính quyền cùng cấp tổ chức Hội nghị tuyên dương CNLĐ giỏi, lao động sáng tạo hàng năm.
Năm là, tăng cường sự hỗ trợ trực tiếp của CĐ cấp trên đối với CĐCS, theo đó:
- Đã thành lập các tổ công tác của CĐ cấp trên nhằm  hỗ trợ, hướng dẫn CĐCS tháo gỡ khó khăn, vướng mắc trong QHLĐ; Tổ chức các buổi hội thảo, sinh hoạt chuyên đề nhằm chia sẻ  kinh nghiệm, giải pháp, cách làm hay giữa các CĐCS để nhân rộng các mô hình, cách làm hiệu quả. Thực hiện vai trò của CĐ cấp trên trực tiếp cơ sở ở những DN chưa có CĐ.
- Tổ chức hội nghị đối thoại nhóm DN cùng nghề; Phối hợp với chính quyền cùng cấp tổ chức gặp gỡ, toạ đàm giữa lãnh đạo tỉnh, huyện với DN, CNLĐ và cán bộ CĐCS để trao đổi thông tin, nắm bắt và giải quyết kịp thời các bức xúc, kiến nghị của CNLĐ, góp phần xây dựng QHLĐ tại DN.
 - Đề xuất và tham gia liên ngành thanh tra, kiểm tra việc chấp hành pháp luật lao động, Luật CĐ và pháp luật có liên quan đến NLĐ tại các DN. Qua thanh tra đã hướng dẫn, nhắc nhở các DN thực hiện đúng các quy định của pháp luật, xử lý các hành vi vi phạm. 
Một số khó khăn trong xây dựng QHLĐ hài hòa, ổn định và tiến bộ trong DN 
Bên cạnh những mặt đã đạt được nêu trên, tình hình QHLĐ trong các DN vẫn còn tiềm ẩn những mâu thuẫn, xung đột dễ dẫn đến tranh chấp lao động, đó là:
- Việc xây dựng QHLĐ hài hòa, ổn định và tiến bộ trong DN phải xuất phát từ 2 phía NLĐ và NSDLĐ. Thời gian qua, các cấp CĐ tỉnh Bình Dương đã có nhiều nỗ lực, cố gắng nhưng còn gặp nhiều khó khăn về sự hợp tác của NSDLĐ, và chưa có tổ chức đại diện của NLĐ tại địa phương.
- Các quy định pháp luật liên quan quyền đại diện cho tập thể NLĐ của CĐCS tại DN như đối thoại định kỳ, hội nghị NLĐ, thương lượng ký kết thoả ước lao động tập thể còn những bất cập, chưa được các DN quan tâm thực hiện, hoặc chỉ thực hiện một cách hình thức nên làm trở ngại cho thực hiện vai trò, chức năng của CĐ tại cơ sở và xây dựng QHLĐ hài hòa, ổn định và tiến bộ tại DN.
- Năng lực, bản lĩnh của nhiều cán bộ CĐCS còn hạn chế, chưa mạnh dạn trong đề xuất, thương lượng và vận dụng các quy định của pháp luật để bảo đảm quyền của tổ chức CĐ trong QHLĐ. 
Một số kiến nghị, đề xuất:
Xây dựng QHLĐ hài hòa, ổn định và tiến bộ không chỉ là mục tiêu của Đảng, Nhà nước, mà phải trở thành mục tiêu của DN và NLĐ. Để công tác xây dựng QHLĐ hài hòa, ổn định và tiến bộ trong DN được thực hiện đồng bộ đòi hỏi các giải pháp của Nhà nước, DN và tổ chức CĐ.
1. Nhà nước sớm hoàn thiện các quy định pháp luật liên quan đến xây dựng QHLĐ, nhất là các quy định về thực hiện quy chế dân chủ, thương lượng tập thể và giải quyết tranh chấp lao động.
2. Tăng cường công tác quản lý nhà nước, thanh, kiểm tra DN đảm bảo các quy định pháp luật lao động nói chung và các quy định liên quan xây dựng QHLĐ phải được thực hiện nghiêm túc tại các DN; 
3. Cơ quan quản lý Nhà nước về lao động, Phòng Thương mại và Công nghiệp Việt Nam (VCCI)… tăng cường các hoạt động tuyên truyền, vận động, hướng dẫn NSDLĐ có trách nhiệm hợp tác trong xây dựng QHLĐ hài hòa, ổn định, tiến bộ trong DN thông qua các việc chấp hành các quy định của pháp luật lao động, thực hiện quy chế dân chủ ở cơ sở, thương lượng và ký kết TƯLĐTT.
4. Tổng LĐLĐVN xây dựng kế họach, chương trình đào tạo, bồi dưỡng chuyên ngành, chuyên sâu về QHLĐ cho đội ngũ cán bộ CĐ các cấp, nhất là những kiến thức, kỹ năng, phương pháp hoạt động CĐ trong tình hình mới.
 
TM. Ban thường vụ LĐLĐ tỉnh Bình Dương
Chia sẻ bài viết

BÌNH LUẬN