Nghĩ về chuyện học của con, tôi bật khóc

13/04/2018 - 15:14

(LĐBD) - Đọc báo biết tin nam sinh H.T.C lớp 10 E trường THPT Nguyễn Khuyến nhảy lầu tự tử, tôi bật khóc. Tôi khóc vì liên tưởng đến nỗi ám ảnh và áp lực của con gái tôi khi học lớp 12 tại Trường THPT Nguyễn Huệ Vũng Tàu cách đây 2 năm trước.

Sáng ấy, chừng hơn 6 giờ sáng, tôi gọi: “Thư ơi, dậy đi con”. Không thấy con gái trả lời. Tôi lại gọi “Thư ơi, dậy đi con” lần nữa, cũng không thấy con trả lời. Tưởng con gái “lười”, tôi lập lại với “cường độ” gắt hơn. Từ trong phòng, con gái tôi nói vọng ra. “Bố không biết đâu. Đêm qua con học đến hơn hai giờ sáng á”. Tự dưng, nước mắt tôi trào ra vì thương con quá. Thì ra, cả đêm qua con gái thức gần trắng đêm để học bài, vậy mà suýt nữa tôi mắng oan con.

Trở lại chuyện em nam sinh H.T.C nhảy lầu tự tử, tôi cảm thấy xót xa. Em H.T.C không phải “tự dưng” mà nhảy lầu, mà vì em đã bị áp lực quá lớn từ gia đình, từ môn học, và từ ngay chính môi trường dạy học của Trường Nguyễn Khuyến. Nguyễn Khuyến là trường khá nổi tiếng nghiêm khắc với việc học, dạy và quản lý giống kiểu “bộ đội”. Nhưng Nguyễn Khuyến cũng là nhà trường gây sức ép cho học sinh quá lớn. Theo thầy giáo Lê Trọng Tín, hiệu trưởng nhà trường, “một kỷ luật sắt và học sinh phải tự học đến 9h tối”, trong khi đó sáng, chiều các em đều lên lớp. Đây là áp lực quá sức đối với các em. Ngày học, tối học đến 21 giờ, và dứt khoát, học chưa thuộc bài chưa rời lớp, áp lực càng lớn.

Một nguyên nhân áp lực dẫn đến học sinh muốn tự tử là từ gia đình. Tâm lý bố mẹ ai cũng muốn con mình học giỏi chăm ngoan, điểm cao. Có một số bố mẹ “ép” con phải học thêm, học nhiều thầy cô để “theo kịp kiến thức” mà không hiểu rằng chính họ đang gây áp lực lớn đối với con mình. Có ông bố “quán triệt”: “Học là cho con chứ cho ai?”, và thẳng thừng chửi, mắng con mình nếu con học kém, song thực tế, bố mẹ đang áp đặt tâm lý của mình cho con. Điều đó vô hình dung “gò” con vào vòng áp lực.

Những ngày qua, những sự kiện về giáo dục “cô giáo bắt học sinh uống nước giẻ lau bảng”, “cô giáo lên lớp 3 tháng không giảng bài”, “học sinh đâm thầy giáo thủng gan”... chưa lắng dịu dư luận, nay em  H.T.C ở trường Nguyễn Khuyến tự tử bằng nhảy lầu. Đó là tiếng chuông cảnh báo sự “xuống cấp”  về đạo đức, về áp lực từ việc dạy quá tải, học quá sức, học không phải để hiểu biết, để thành người mà học để thực dụng, kiếm tiền.... của nền giáo dục nước nhà. Tất cả những mâu thuẫn nảy sinh trong nền giáo dục hiện nay, suy cho cùng đều bắt nguồn từ đó.

Thanh niên Việt Nam trong tương lai của thế kỷ XXI, cần giỏi về trình độ tri thức là dĩ nhiên, song không phải vì thế mà nhồi nhét tri thức bằng bất cứ giá nào. Bởi, nếu chỉ giỏi về kiến thức chuyên môn, mà đạo đức không tốt thì cũng là người vô dụng (Bác Hồ dạy). Chẳng lạ gì, một học sinh cấp ba hỏi phim Hàn nói vanh vách, nhưng hỏi về Bác Hồ quê ở đâu thì “tịt”, hỏi Thủ tướng chính phủ là ai cũng “tịt”. Thầy, cô lên lớp chỉ dạy chữ kiểu “mọt” sách, không có sự sáng tạo vận dụng, không dạy học sinh tình thương, lòng nhân ái vị tha… Vì thế, có vô vàn học sinh giỏi về “sách vở”, nhưng yếu về hiểu biết. Thời nào cũng vậy, xã hội nào cũng thế, giáo dục cũng lấy đức làm trọng, làm gốc; sau đó mới đến kiến thức khoa học.

Thực tế hiện nay vẫn còn một số trường đang chạy đua thành tích, quá đề cao điểm nên đã gây áp lực quá lớn cho học sinh. Áp lực “đổ” lên đầu học sinh không chỉ từ bài học quá nhiều, từ thầy cô yêu cầu quá cao, mà ngay cả gia đình cũng đòi hỏi, kỳ vọng ngoài sức học thực tế của con, em mình.

Mai Thắng

LTS: Bác Hồ có làm bài thơ “Trẻ con”- Đăng trên báo Việt Nam độc lập, số 106, ngày 21/9/1941. (Nguồn: Hồ Chí Minh toàn tập (tập 3), NXB Chính trị quốc gia, Hà Nội, 2000) với 2 câu đầu là: “Trẻ em như búp trên cành, - Biết ăn ngủ, biết học hành là ngoan...”. Phải chăng Bác dạy, trẻ em còn non nớt, nên trước hết trẻ phải được nghỉ ngơi ăn uống đầy đủ và được giáo dục nên người.  Phật Thích ca có dạy đại ý là: Tùy theo chúng sanh mà độ. Hiểu đơn giản là mỗi người một thế mạnh riêng, có người thông minh có người không; có người nhớ dai có người mau quên; có người giỏi suy nghĩ có kẻ khỏe cơ bắp..... Vậy, mỗi người sẽ làm việc gì hợp với mình, phát huy đươc thế mạnh của mình. Thiết nghĩ, mục đích cao nhất của việc học là để hiểu biết, để thành người và tự vận dụng kiến thức đó cho suy nghĩ, hành động, việc làm của mình về lâu dài. Thử nghĩ, hạnh phúc sống có hay không đối với ai đó khi mà họ luôn bị “vô cùng căng thẳng” vì phải thuộc cái này, phải nhớ cái kia (do họ yếu khả năng học thuộc, nhớ, tư duy...); khi mà bị buộc phải học những điều chúng (trẻ) không  tin, không hiểu..... Giáo dục đích thực không thể chỉ là ép trẻ phải thuộc, chép lại những dòng chữ mà giáo viên chép lại từ sách giáo khoa (trong đó có không ít GV còn không hiểu)...

Chia sẻ bài viết

BÌNH LUẬN