"Thủ đô khu giải phóng" Tân Trào những ngày tháng Tám

08/09/2014 - 10:29

Dưới gốc đa Tân Trào lịch sử, Đại tướng Võ Nguyên Giáp đọc bản Quân lệnh số 1 của Ủy ban khởi nghĩa toàn quốc, chỉ huy đơn vị giải phóng tiến về Hà Nội, cùng nhân dân cả nước thực hiện tổng khởi nghĩa giành chính quyền, lập nên nước Việt Nam dân chủ cộng hòa...

69 năm đã trôi qua, giờ đây xã Tân Trào, huyện Sơn Dương, tỉnh Tuyên Quang đang mang trên mình sức sống mới. Những con đường được trải nhựa, bê tông hóa đến tận bản làng, ngỏ xóm đã tạo cho bộ mặt của quê hương cách mạng ngày càng đổi mới, giàu đẹp. Hệ thống cơ sở hạ tầng như “điện, đường, trường, trạm” được Nhà nước quan tâm đầu tư, góp phần thúc đẩy phát triển kinh tế- xã hội của địa phương. Đời sống vật chất, tinh thần của nhân dân các dân tộc ở Tân Trào được cải thiện và nâng lên rõ rệt. Các điểm di tích trong quần thể khu di tích quốc gia đặc biệt Tân Trào thường xuyên được đầu tư tu bổ, tôn tạo, quản lý chặt chẽ, có hiệu quả để đón du khách trong nước và nước ngoài về thăm.

“Địa chỉ đỏ”

“Trở về nguồn” vào những ngày tháng Tám, chúng tôi được đích thân Trưởng Cơ quan đại diện TTXVN tại Tuyên Quang, nhà báo Vũ Quang Đáng, người am hiểu sâu sắc về địa phương này, trực tiếp lái xe ô tô Mazda đưa về thăm “địa chỉ đỏ” Tân Trào, huyện Sơn Dương- “Thủ đô khu giải phóng”- nơi đã đi vào thi ca “ Này cây đa và mái đình Hồng Thái/ Nước Việt Nam mình sinh ra giữa chốn đây...”.

Cây cầu bê tông vĩnh cửu Nông Tiến dài hơn 400m bắc qua sông Lô trên QL37 nối liền với phường Tân Quang, TP.Tuyên Quang đi về Sơn Dương – Thái Nguyên như một dải lụa thay cho phà cáp cũ cách bến nước Bình Ca khoảng 3 km về phía thượng lưu mà Tố Hữu nhắc tới trong bài thơ “Ta đi tới” (Nắng chói sông Lô, hò ô tiếng hát/Chuyến phà dào dạt bến nước Bình Ca...) đã góp phần tôn thêm vẻ đẹp của xứ Tuyên.

Nhờ có cầu đó, từ TP.Tuyên Quang đi về Tân Trào hơn 50 km, không còn cách trở, đường đã được đầu tư rải nhựa, đi ô tô chỉ một giờ. Thời cách mạng giành chính quyền năm 1945 và 9 năm kháng chiến chống thực dân pháp cùng nhiều năm sau đó, đi bộ đoạn đường dài đó phải mất 2 ngày. Chuyến đi “về nguồn” này đã giúp chúng tôi ôn lại lịch sử ra đời và phát triển của cách mạng Việt Nam.

Tân Trào là nơi từng diễn ra nhiều sự kiện trọng đại của đất nước. Tháng 5 năm 1945, Bác Hồ từ Cao Bằng về Tuyên Quang để chỉ đạo phong trào cách mạng cả nước. Người đã chọn xã Tân Trào (huyện Sơn Dương) làm Thủ đô Khu giải phóng, căn cứ địa cách mạng của cả nước.

Tại Tân Trào, đã diễn ra những sự kiện lịch sử có ý nghĩa quyết đến định thắng lợi của cách mạng tháng Tám năm 1945 như: Hội nghị cán bộ toàn quốc của Đảng, quyết định Tổng khởi nghĩa giành chính quyền trong cả nước, thành lập Ủy ban khởi nghĩa toàn quốc, ra Quân lệnh số 1; Quốc dân đại hội họp tại đình Tân Trào, bầu ra Ủy ban dân tộc giải phóng tức Chính phủ lâm thời do Bác Hồ làm Chủ tịch, quy định Quốc kỳ, Quốc ca…

Dưới gốc đa Tân Trào lịch sử, Đại tướng Võ Nguyên Giáp đọc bản Quân lệnh số 1 của Ủy ban khởi nghĩa toàn quốc, chỉ huy đơn vị giải phóng tiến về Hà Nội, cùng nhân dân cả nước thực hiện tổng khởi nghĩa giành chính quyền, lập nên nước Việt Nam dân chủ cộng hòa...

Trong kháng chiến chống thực dân Pháp xâm lược, một lần nữa Tuyên Quang vinh dự trở thành “Thủ đô kháng chiến”, nơi Trung ương Đảng, Quốc hội, Chính phủ, Mặt trận Tổ quốc, 65 cơ quan, ban, ngành, cơ quan trung ương, trong đó có 13/14 bộ, cơ quan ngang bộ đặt trụ sở làm việc. Tại Tuyên Quang, Bác Hồ đã sống và làm việc trong thời gian 6 năm lãnh đạo cuộc kháng chiến tới thắng lợi hoàn toàn.

Từ nhiều năm nay, Tuyên Quang đã triển khai đầu tư xây dựng Khu di tích lịch sử văn hóa và sinh thái Tân Trào thành trọng điểm thu hút khách và là “địa chỉ đỏ” để giáo dục truyền thống cách mạng cho thế hệ mai sau. Khu cổng vào khu du lịch lịch sử và nơi đón tiếp; nhà dâng hương Chủ tịch Hồ Chí Minh; nhà bảo tàng, các khu vui chơi giải trí, khu làng văn hóa dân tộc gồm 11 nhà sàn truyền thống của người Tày đã hình thành...

Bên cạnh đầu tư xây dựng của tỉnh Tuyên Quang, các bộ, ngành, đoàn thể trung ương cũng đã đầu tư xây dựng, tôn tạo di tích khởi nguồn của đơn vị mình. Tiêu biểu là di tích lịch sử Công an nhân dân rộng hơn 30 ha với 12 điểm di tích nằm trong quần thể Khu di tích quốc gia đặc biệt Tân Trào với sự đóng góp của mỗi chiến sĩ trong ngành một ngày lương để xây dựng rất quy mô hoành tráng... Năm nay, Khu di tích lịch sử văn hóa và sinh thái Tân Trào dự kiến đón trên 400 ngàn lượt khách đến thăm quan.

Ngôi nhà sàn của ông Hoàng Trung Dân (dân tộc Tày)- người đã nhường nhà cho Đại tướng Võ Nguyên Giáp khi mới từ Pác Bó trở về để ở và làm việc từ cuối tháng 5/1945, nơi đánh máy Quân lệnh số 1 của Ủy ban khởi nghĩa toàn quốc (tức Lệnh tổng khởi nghĩa giành chính quyền trong cả nước tháng 8/1945), cách cây đa Tân Trào khoảng hơn 100 m, là một trong số 11 nhà sàn trong khu làng văn hóa du lịch tại thôn Tân Lập được hỗ trợ đầu tư xây dựng bắt đầu thu hút khách đến tham quan, nghỉ dưỡng. Giờ đây, ông Dân không còn nữa nhưng các thế hệ con cháu ông vẫn luôn nhớ về Bác Hồ, Đại tướng Võ Nguyên Giáp và những ngày vẻ vang của cách mạng tháng Tám lịch sử, quyết tâm một lòng theo Bác, theo cách mạng.

Và nơi ấy…bây giờ!

Tân Trào là xã vinh dự được Chủ tịch nước Trương Tấn Sang và Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Sinh Hùng đồng  bảo trợ về huy động nguồn lực thực hiện Chương trình mục tiêu quốc gia xây dựng nông thôn mới.

Trước sự quan tâm đặc biệt của Đảng, Nhà nước, các bộ, ngành Trung ương; các cấp ủy Đảng, chính quyền tỉnh Tuyên Quang và huyện Sơn Dương dành cho căn cứ địa cách mạng, Tân Trào đang huy động và tập trung sức mạnh tổng lực nhằm thực hiện thành công xã điểm nông thôn mới của tỉnh Tuyên Quang.

Điểm nổi bật trong việc thực hiện chương trình mục tiêu quốc gia về xây dựng nông thôn mới ở Tân Trào đó là toàn xã đã bê tông hóa hàng chục Km đường bê tông nông thôn  theo phương châm “Nhà nước và nhân dân cùng làm” (tỉnh hỗ trợ xi măng, ống cống và vận chuyển đến thôn, bản; chính quyền cơ sở và các thôn, bản, tổ, xóm tự giải phóng mặt bằng; nhân dân tự nguyện đóng góp vật liệu, công lao động). Trong đó, hỗ trợ xi măng làm đường bê tông từ nguồn 2.000 tấn của Chủ tịch nước Trương Tấn Sang đã hoàn thành được 6,3 km đường bê tông, bảo đảm đúng tiến độ. Nguồn vốn bảo trợ của Chủ tịch nước và Chủ tịch Quốc hội hỗ trợ cho 200 hộ nghèo và cận nghèo mỗi hộ nuôi một con bò cái sinh sản được thực hiện tốt, bước đầu đã có 46 bò cái sinh được bê con, góp phần tăng thu nhập cho các hộ nghèo.

Một số bộ, ngành, đơn vị ở trung ương đã tích cực hỗ trợ Tân Trào xây dựng nông thôn mới. Viettel hứa hỗ trợ 1,7 tỷ đồng cho 11 hộ bảo tồn 11 nhà sàn tại làng Văn hóa Tân Lập đã xây dựng, tu bổ cơ bản xong để thu hút khách du lịch nhưng đến thời điểm này các hộ này vẫn chưa nhận được tiền hỗ trợ.

Tân Trào vừa tổ chức đánh giá, nghiệm thu về hỗ trợ kinh phí đợt 4 cho các hộ được hỗ trợ xóa nhà tạm từ nguồn vốn của Viettel và Ngân hàng Nông nghiệp & Phát triển nông thôn (đến nay đã có 196/200 nhà đã hoàn thành, đưa vào sử dụng). Xã đã rà soát, thống nhất danh sách 30 hộ nghèo được hỗ trợ xóa tạm năm 2014 từ nguồn vốn của Tổng công ty đầu tư- kinh doanh vốn nhà nước hỗ trợ để triển khai thực hiện. Hiện còn một số hộ đã hoàn thiện nhà nhưng chưa được hỗ trợ kinh phí do Chi nhánh Viettel cam kết (còn thiếu 1,2 tỷ đồng).

Qua đó, đã tạo “cú hích” mạnh mẽ để phát triển kinh tế- xã hội, thay đổi hẳn bộ mặt nông thôn Tân Trào. Ngoài ra, nguồn vốn hỗ trợ từ Chương trình mục tiêu quốc gia xây dựng nông thôn, Tân Trào đã xây dựng 5 mô hình chăn nuôi và nâng cao chất lượng sản phẩm đặc sản chè Vĩnh Tân; tu sửa, nâng cấp nhà văn hóa tại các thôn Tiền Phong, Vĩnh Tân, Lũng Búng; xây mới nhà văn hóa thôn Mỏ Ché. Đến nay, cả 8 thôn đều có nhà văn hóa đạt chuẩn nông thôn mới, tạo điều kiện thuận lợi để nhân dân sinh hoạt, giao lưu văn hóa - văn nghệ, nâng cao đời sống tinh thần…

Sau hơn 3 năm triển khai, đến tháng 4/2014, Tân Trào đã đạt 15/19 tiêu chí xây dựng nông thôn mới mới gồm: Quy hoạch, giao thông, thủy lợi, bưu điện, hình thức tổ chức sản xuất, giáo dục, y tế, văn hóa, hệ thống chính trị, an ninh trật tự, giao thông, tỷ lệ lao động nông thôn có việc làm thường xuyên, trường học, điện, hình thức tổ chức sản xuất (tăng 10 chỉ tiêu so với năm 2011).

Bốn tiêu chí chưa hoàn thành gồm: Cơ sở vật chất văn hóa, thể thao; Chợ nông thôn, Nhà ở dân cư; Môi trường đang phấn đấu hoàn thành vào cuối năm nay.

Hạ tầng cơ sở nông thôn Tân Trào có bước phát triển mạnh làn thay đổi cơ bản diện mạo nông thôn, đường làng ngõ xóm được bê tông hóa, nhựa hóa sạch đẹp. Những ngôi nhà sàn truyền thống của người Tày được sửa sang, xây dựng mới. Các cơ sở sản xuất, kinh doanh dịch vụ du lịch hoạt động bước đầu có hiệu quả. Chiều tối tại nhà văn hóa ở các thôn, người dân hăng hái tập luyện văn nghệ, thể thao, vui chơi giải trí...

Đời sống của nhân dân Tân Trào được cải thiện rõ rệt. Tổng sản lượng lương thực từ 2.367 tấn năm 2011 đến nay tăng lên 2.600 tấn; thu nhập bình quân đầu người từ 7 triệu đồng/người/năm (2011) tăng lên 14 triệu đồng/người trong năm 2013; tỷ lệ hộ nghèo giảm từ 34,59% năm 2011 giảm xuống còn 5,99% năm 2013; hộ cận nghèo từ 38% năm 2011 giảm xuống còn 5,81% năm 2013. Tân Trào phấn đấu nâng thu nhập bình quân đầu người năm 2014 lên 16 triệu đồng và đến năm 2015 đạt mức thu nhập bình quân 18 triệu đồng để hoàn thành 19/19 tiêu chí xây dựng nông thôn mới.

Trao đổi về kinh nghiệm xây dựng nông thôn mới, Chủ tịch xã Tân Trào Nguyễn Văn Hòa cho biết: Phải công khai, minh bạch các khoản được nhà nước đầu tư;  các cơ quan, đơn vị hỗ trợ cho Tân Trào. Điều quan trọng là người dân trực tiếp tham gia tất cả các khâu trong quá trình xây dựng nông thôn mới, qua đó, mới phát huy được hiệu quả đầu tư và sức dân trong việc xây dựng nông thôn mới…

Cái khó hiện nay của Tân Trào chính là phải tiếp tục vận động người dân thay đổi tư duy về phát triển kinh tế từ tự túc tự cấp sang sản xuất hàng hóa tập trung, có thương hiệu gắn với thị trường tiêu thụ sản phẩm để từng bước nâng cao thu nhập, tức là “sản xuất  ra cái mà xã hội cần, chứ không phải chỉ gia đình mình cần”.

Trước mắt, Tân Trào tiếp tục hình thành vùng sản xuất, chế biến, tiêu thụ sản phẩm chè với thương hiệu đặc sản chè Vĩnh Tân, xây dựng trở thành “làng nghề chè Vĩnh Tân” để nâng cao giá trị sản phẩm; thâm canh lúa chất lượng cao; triển khai dự án phát triển đàn gia súc, gia cầm theo hướng hàng hóa gồm một số loại giống chính như lợn rừng lai thương phẩm, gà thịt, gà đẻ trứng, ngan Pháp, bồ câu lai Pháp và dự án ứng dụng, chuyển giao các tiến bộ kỹ thuật xây dựng mô hình trồng cây ăn quả quy mô hàng hóa với 3 loại cây chính là chuối tiêu hồng, đại táo và ổi Đài Loan; thâm canh rừng nguyên liệu giấy... để tạo ra sản phẩm hàng hóa có thể nâng cao thu nhập cho bà con nơi đây.

Tân Trào đang vững bước, là điểm sáng trên con đường xây dựng nông thôn mới, xứng đáng với truyền thống cách mạng hào hùng của miền đất vinh dự là “Thủ đô Khu giải phóng”, “Thủ đô kháng chiến”.

Vũ Xuân Bân

 

Chia sẻ bài viết

BÌNH LUẬN